Direct naar content
Een man die online wordt opgelicht.
Beeld: Vitaly Gariev / Unsplash

Zware nacht gehad? Onderzoek toont aan dat je vermoeid 13% sneller in online oplichting trapt

Je hebt slecht geslapen, bent nog niet helemaal wakker en probeert ondertussen je mailbox weg te werken. Tussen alle berichten staat een mail die er op het eerste gezicht betrouwbaar uitziet. Voor je het weet, heb je op een link geklikt die je beter had kunnen negeren. Dat klinkt misschien als een onhandige fout, maar volgens nieuw onderzoek kan een korte nacht je daar daadwerkelijk vatbaarder voor maken. Zelfs één uur minder slaap kan al invloed hebben op de keuzes die je online maakt.

Eén uur minder slaap, meer kans op online oplichting

Onderzoeker Eitan Schechtman van de University of California onderzocht of slaaptekort invloed heeft op ons gedrag bij online oplichting. Daarvoor werkte hij samen met de IT-afdeling van zijn universiteit, die regelmatig nepberichten verstuurt om medewerkers te waarschuwen voor online oplichting. Voor het onderzoek werden ruim 11.000 medewerkers in twee groepen verdeeld. De ene groep kreeg een verdachte e-mail op de maandag voor de overgang naar de zomertijd. De andere groep ontving hetzelfde bericht een week later, nadat de klok een uur vooruit was gezet. Daardoor hadden veel mensen die nacht waarschijnlijk iets minder geslapen.

De resultaten waren opvallend. Van de medewerkers die de mail voor de klokverzetting kregen, klikte 15,66 procent op de verdachte link. Na de overgang was dat 17,76 procent. Omgerekend betekent dit dat de kans op een klik naar online oplichting ongeveer 13 procent hoger lag. Een klein verschil in slaap kan dus behoorlijk wat invloed hebben op een simpele beslissing.

iemand die online wordt opgelicht.
Blackcreek Corporate / Unsplash

Lees ook: Schokkend, maar waar: 90% (!) van de Nederlanders herkent online oplichting niet altijd

Vermoeidheid maakt je minder alert op online oplichting

Opvallend is dat beide groepen een verdachte e-mail vol met online oplichting ongeveer even vaak openden. Ook het aantal meldingen als spam verschilde niet duidelijk. Het verschil zat vooral in wat mensen daarna deden: daadwerkelijk op de link klikken. Volgens de onderzoekers kan vermoeidheid ervoor zorgen dat je minder kritisch nadenkt en sneller een beslissing neemt. Dat is precies waar cybercriminelen handig op inspelen. Ze gebruiken bijvoorbeeld tijdsdruk, dreigende berichten of verzoeken om direct ergens in te loggen. Wanneer je moe bent, kan het lastiger zijn om zulke signalen op tijd te herkennen.

Wel is er een belangrijk detail: de onderzoekers hebben niet bijgehouden hoeveel uur iedere deelnemer precies had geslapen. Bovendien kan de overgang naar de zomertijd ook je biologische klok tijdelijk verstoren. Het onderzoek bewijst dus niet dat één uur minder slaap bij iedereen automatisch tot meer klikgedrag leidt.

Een man die aan het slapen is.
Shane / Unsplash

Zo voorkom je dat je erin trapt

Heb je een korte nacht achter de rug? Dan is het verstandig om extra voorzichtig te zijn met berichten vol online oplichting waarin je wordt gevraagd op een link te klikken, geld over te maken of persoonlijke gegevens in te vullen. Neem even de tijd om de afzender en het webadres te controleren.

Twijfel je aan een bericht van je bank, bezorgdienst of andere organisatie? Open dan zelf de officiële app of website, in plaats van de link uit de e-mail te gebruiken. En misschien wel de belangrijkste tip: stel belangrijke betalingen en andere gevoelige online handelingen liever even uit als je nauwelijks wakker bent.

Lees ook: Bijna iedereen trapt er weleens in: 5 signalen van oplichters

Advertentie