Direct naar content
Een lepel met kool, ter illustratie van een zwarte stof
Afbeelding: Freepik

Het duurste materiaal op aarde is geen goud of diamant, maar een poeder dat (vooralsnog) niets doet

Heb je je ooit afgevraagd wat het allerduurste materiaal ter wereld is? Het is niet goud. Ook geen zeldzame diamant. Gek genoeg is het een zwart poeder dat op dit moment praktisch nutteloos is, en tóch kost het naar schattingen maar liefst 140 miljoen dollar per gram. Ja, je leest het goed: 140 miljoen dollar voor één gram.

Voordat we in dit stofje duiken, even een kleine omweg. NASA noemt antimaterie als een nóg duurdere stof, met schattingen van zo’n 62,5 biljoen dollar voor een minuscuul beetje. Maar omdat dat bedrag zo’n beetje de gehele wereldwijde economie overstijgt, wordt dat meestal buiten beschouwing gelaten. Daardoor geldt dit zwarte poeder als het duurste materiaal dat daadwerkelijk is geproduceerd. Het werd ontwikkeld door wetenschappers van de Universiteit van Oxford en heeft de naam Nitrogen Atom-Based Endohedral Fullerenes. Niet bepaald een naam die lekker bekt.

Waarom is het zo duur?

Niet omdat het nu iets bruikbaars doet, want op dit moment heeft het nog niet eens directe toepassingen. De enorme waarde zit volledig in de mogelijke toekomst. Dit materiaal zou namelijk de basis kunnen vormen voor een compleet nieuwe generatie extreem kleine atoomklokken. En dat klinkt misschien ingewikkeld, maar het is vooral heel interessant.

Lees ook: Steeds meer mensen dumpen hun smartphone voor een ‘dumbphone’: dit is waarom

Wat kan je doen met een atoomklok?

Atoomklokken zijn de meest nauwkeurige tijdmeters die we hebben. Ze zijn essentieel voor systemen zoals GPS, omdat ze exact bepalen waar je bent op aarde. Alleen: de huidige versies zijn groot, vaak zo groot als een kamer.

Dit nieuwe materiaal zou kunnen helpen om die technologie drastisch te verkleinen. Er zullen atoomklokken komen die niet meer in een laboratorium staan, maar gewoon in een smartphone passen. Of misschien al iets eerder: in een (zelfrijdende) auto.

En dat kan grote gevolgen gaan hebben. Een zelfrijdende auto met zo’n ingebouwde atoomklok zou op de centimeter nauwkeurig weten waar hij is, zelfs in tunnels of onder bruggen waar GPS vaak wegvalt. Dat maakt autonoom rijden een stuk betrouwbaarder en veiliger.

Je smartphone als precisie-instrument

Onderzoekers van Designer Carbon Materials, een soort spin-off van de Universiteit van Oxford, verwachten zelfs dat dit ooit in consumententechnologie terechtkomt. Smartphones zouden dan uitgerust kunnen worden met een eigen atoomklok.

“Stel je een mini-atoomklok voor die je gewoon in je broekzak hebt,” zegt Dr. Kyriakos Porfyrakis, die al sinds 2001 aan dit materiaal werkt. “Dat zou de volgende grote stap kunnen zijn in mobiele technologie.”

Wat is het dan precies voor spul?

Heel simpel uitgelegd bestaat het materiaal uit een bolvormige koolstofstructuur, een soort kooi, waarin een stikstofatoom gevangen zit. Zo’n structuur heet een endohedrale fullerene. Die bijzondere opbouw geeft het materiaal unieke eigenschappen, zoals een extreem stabiele elektronische structuur. En die stabiliteit is precies wat je nodig hebt om ultraprecieze atoomklokken mogelijk te maken.

Lees ook: Bizar: 25 jaar geleden voorspelde Bill Gates de toekomst, en veel van zijn voorspellingen zijn uitgekomen

Laatste kans: WK–winactie

Maak je klaar voor het WK en win nog vóór de aftrap! Speel mee en maak kans op een voetbalreis naar Valencia, BBQ, 4K LED TV, Motorola Fold Phone en nog veel meer!

Artikel delen
Rik Blokland

Rik Blokland

Nadat hij zijn studie Media & Cultuur had afgerond, maakte Rik Blokland in 2025 de overstap naar MAN MAN. Hier combineert hij zijn passie voor sport, nieuwe media en snelle auto’s tot vermakelijke content. Als hij niet aan het werk is, kan je hem waarschijnlijk vinden op een voetbalveld of in de keuken, waar hij nieuwe gerechten uittest.

Alle artikelen van Rik Blokland